Lübbü’n-nesâyih

Eserin Anılan Diğer İsimleri: 
-
Müellif: 
Dil: 
Türkçe
Sınıflama: 
Dinî-Tasavvufî Ahlâk
Kütüphane: 
Manisa İl Halk Kütüphanesi
Koleksiyon: 
Akhisar Zeynelzâde
Koleksiyon (Demirbaş) Numarası: 
06045-004
Varak Numarası: 
17. vr.
Hattat/Müstensih: 
Halebizâde Ahmed Şerif
Yazma Kayıt Yeri: 
-
Yazma İstinsah Tarih: 
1240-41H-1825M
Yazı Türü: 
Nesih
Eserin Türü: 
Telif
Eserin Baskısı: 
-
Eserin Türkçe Çevirisi: 
-
Telif Tarihi: 
-
Tanıtım: 

482 beyitten müteşekkil ve tasavvufî niteliğe sahip eserde çok sayıda ahlâkî muhtevada atasözü ve deyime yer verilmiş ve müellif eserinde âyet ve hadislerden de çokça istifade etmiştir. Bazı beyitlerde Kur’an’dan kıssalara da yer verilir (Hz. Yûsuf kıssası, Hz. İbrâhim’in ateşe atılışı vb.). Ayrıca yer yer müellif bir beyitte dile getirdiği öğüdünü bir sonraki beyitte delillendirmektedir. Eserin adı mesnevinin son (482) beyitinde geçen şu ifadeyle belirtilir: "İsmini Lübbü’n-nesâyih koysalar şâyestedür/ Bahr-i mürden muhrec iken tuhfedür mercân u dür" (482. Beyit).

Konu Başlıkları: 

Eserde ele alınan konular ise şöyledir:
1-5. Kişinin derdini yüce Allah’a açması, takdire rıza gösterme, sabırlı olma, aç gözlü olmama, hayır sahibi olma.
6-10. Yapılan iyilkleri unutma, cimri olmama, sağlıkta yedirme,vakti iyi değerlendirme.
11-15. Dedikodudan uzak durma, kâmil insanlarla istişare, doğrularla olma, misafire ikram, mal ve sahip olunanları hayırlı yolda harcama.
16-20. Allah’a yönelme, güzel ahlâklı olma, hile ve aldatmadan uzak durma, eşlerin birbirlerine saygı duyması, ilim sahibine ve ilmiyle amile uyma.
21-25. İllet, kıllet ve zillet’in insanın başına belâ olması, kimseye dil uzatmama, büyüklere saygı gösterme, mürşid/şeyhe ittiba, dilencileri eliboş göndermeme.
26-30. Haset etmeme, güz sözlü olma, makam ve mevki ile şerefin kazanılamayacağı, karz-ı hasen, tembel olmama.
31-35. Bir yere davetsiz gitmeme, kalp kırmama, içki ve meyhaneden uzak durma, ağızdan çıkana dikkat etme, kuru ekmeğe kanaat etme.
36-40. Eldeki fırsatları kaçırmama, sır saklama, nimetlere şükür, doğru olma ve doğru söyleme, hz. Yûsuf’un sabırı ve sadakati.
41-45. Kibirden kaçınma, mütevazi olma, kimseyi kınamama, ilmiyle böbürlenmeme, vefasız ve ahmak dostlardan uzak durma.
46-50. Kahve içmenin caiz olduğu, âlimlere hürmet etme, iki yüzlü olmama, velilerin ortalıkta görülmemesi, kılık-kıyafetin dış görünüşün önemli olmadığı.
51-55. Yokluktan asla şikâyetçi olmama, düşünerek konuşma, kendi ayıbını görme, kimseye zarar vermeme, edepli olma.
56-60. İçkinin kötülüğü, içini temiz tutma, faydasız söz söylememe, babanın oğlu için herşeyi yapabileceği, iki yüzlü kimselerle arkadaşlık etmeme.
61-65. Dostluk kurmama, söz ve amelin bir olması, kimseye minnet etmeme, nimetlere bakarak şükretme, çalışıp kazanma.
66-68…. Sadıkların kurtuluşa ereceği, kimseye dil uzatma, nefse karşı cihat vb.

Notlar: 

-